Pierwsza pomoc
Pierwsza pomoc
Pierwsza pomoc · R01
Czerwone flagi
Dzwoń od razu, gdy
Kroki
- Zadbaj o swoje bezpieczeństwo. Ranne zwierzę może ugryźć, nawet jeśli zwykle jest łagodne.A11, A1
- Zadzwoń do lecznicy, zanim przyjedziesz. Wieczorem i w weekend mogą cię skierować gdzie indziej.A11
- Sprawdź listę poniżej. Jeśli coś się zgadza, jedź od razu. Przy RKO, zadławieniu, silnym krwawieniu, przegrzaniu i oparzeniu najpierw zrób to, co mówi karta, a potem jedź.A1
Natychmiast do weterynarza, gdy zwierzę
- nie reaguje na potrząśnięcie i wołanie i nie oddycha prawidłowo: nie oddycha wcale, oddycha nieregularnie albo tylko łapie powietrze. Zacznij RKO (karta R03)A1, A3, A4
- ma trudności z oddychaniem: oddycha szybko i z wysiłkiem, wyciąga głowę i szyję, odsuwa łokcie od żeber, nie chce położyć się na boku albo oddycha głośno, ze świstem lub chrapaniem. U psa rasy krótkogłowej (np. mops, buldog) liczy się oddech głośniejszy lub szybszy niż zwykle (karta „Duszność”)A1, A14
- jest kotem i oddycha z otwartym pyskiem. To może oznaczać poważne problemy z oddychaniem — dzwoń do weterynarzaA14, B77
- ma białe, bardzo blade, szare albo sine dziąsła. Patrz na różowy fragment dziąsła, bo czarne lub szare plamy barwnika są u wielu psów normalneA14, A13, A20
- upadło, straciło przytomność albo nie reaguje na wołanie i dotyk (karta „Utrata przytomności”)A11, A13, A1
- się dławi: panikuje, ślini się, nie wydaje dźwięku albo piszczy, drapie pysk (karta „Zadławienie”)A1
- mocno krwawi. Uciskaj ranę (karta „Krwawienie”)A11, A1
- ma dużą lub głęboką ranęA11
- miało uraz, np. potrącenie przez auto albo (kot) upadek z wysokości, nawet jeśli wygląda na zdrowe (karta „Złamanie i upadek z wysokości”)A11, A12
- zostało pogryzione przez inne zwierzę, nawet jeśli rana wygląda na małą (karta „Rany kąsane”)B90, B91
- ma nagle wzdęty albo powiększający się brzuchA11, A12, A13
- (pies) ciągle próbuje wymiotować, ale nic nie wychodzi, zwłaszcza przy wzdętym brzuchu (karta „Skręt żołądka”)A16, A11
- wymiotuje raz za razem, zwłaszcza szczenię, kocię albo stare zwierzę (karta „Wymioty i biegunka”)A11, A12
- ma krew w wymiocinach: czerwoną, czarną albo ciemną, wyglądającą jak fusy od kawy. U kota także czarne kropki. Brązowe wymiociny też mogą zawierać krew; sam kolor jej nie wykluczaA16, A21
- nie może oddać moczu. U kocurów zdarza się to szczególnie częstoA12, A15
- ma napad drgawek dłuższy niż 2 minuty, kolejny napad w ciągu 24 godzin albo drgawki, które nie ustępują. Dzwoń też, gdy to pierwszy napad w życiu albo zwierzę po napadzie nie dochodzi do siebieB28, A9, B29
- zjadło, polizało albo wdychało coś trującego, np. piło wodę z zakwitem sinic, nawet jeśli nie ma jeszcze objawówA1, A11, A12, B143
- (pies) ma żółte dziąsła albo ciemny, brązowy lub czerwony mocz, zwłaszcza w sezonie kleszczy (karta „Kleszcze i babeszjoza”)A20, B123, B128
- połknęło przedmiot, który może utknąć: skarpetkę, kość, kolbę kukurydzy, baterię, nitkę albo sznurek. Nie czekaj na objawy (karta „Połknięty przedmiot”)B110, B112
- zostało porażone prądem, np. przegryzło kabel, nawet jeśli wygląda dobrze (karta „Porażenie prądem”)B118
- wpadło pod lód albo do wody i się podtopiło. Jedź do weterynarza, nawet jeśli wygląda dobrze (karta „Załamany lód i tonięcie”)B34, B142
- ma oparzenie albo poparzenie wrzątkiem. Najpierw chłodź je chłodną bieżącą wodą (karta „Oparzenie”), potem jedźA1, A11, A12
- ma na sierści lub skórze żrącą chemię. Załóż rękawiczki i spłukuj ją bieżącą wodą (karta „Oparzenie”), potem jedźA1
- jest przegrzane, czyli w upale, w nagrzanym aucie lub pomieszczeniu albo przy wysiłku: pies bez przerwy dyszy, zwierzę nagle nie chce się bawić albo iść dalej, kładzie się w trakcie wysiłku, chwieje się, mocno się ślini, wymiotuje, wygląda na zdezorientowane albo upada. Najpierw chłodź (karta „Udar cieplny”), potem jedźA1
- po użądleniu, ukąszeniu, nowym leku albo innym kontakcie z alergenem puchnie mu pysk lub skóra i do tego wymiotuje, ma trudności z oddychaniem albo słabnieA1, A26, A11
- dostaje insulinę albo jest noworodkiem (szczenię, kocię) i nagle słabnie, chwieje się, jest otępiałe, ma drgawki albo upada. To może być za niski poziom cukruA1
- jest słabe, nie może wstać albo traci równowagęA11, A12
- nagle ciągnie tylne łapy, nie może na nich stanąć albo krzyczy z bólu (karta „Nagły niedowład łap”)B97, B100
- nie może stanąć na łapie albo ma złamaną łapęA11, A12
- ma bolesne lub zamknięte okoA11, A12
- bardzo cierpiA11, A12
- ma trudny poródA11, A12
Nie rób
- Nie rób: Nie czekaj, czy kotu albo psu, który nie oddaje moczu, samo się poprawi. Nie lecz go w domu.A15
- Nie rób: Nie wywołuj wymiotów na własną rękę po zjedzeniu trucizny. Zrób to tylko na wyraźne polecenie weterynarza lub ośrodka toksykologicznego, gdy nie da się szybko dojechać do lecznicy.A1, A10
- Nie rób: Nie podawaj zwierzęciu żadnych leków bez polecenia weterynarza. Ludzkie leki przeciwbólowe są dla kotów silnie trujące.A10, A12
- Nie rób: Nie wkładaj niczego do pyska zwierzęciu, które ma drgawki.A1, A11
- Nie rób: Nie dawaj leków przeciwalergicznych zwierzęciu, które po kontakcie z alergenem ma trudności z oddychaniem. Jedź od razu.A26
- Nie rób: Nie przytulaj rannego zwierzęcia i trzymaj twarz z dala od jego pyska.A9
Pies / kot / inne
- Pies: nagle wzdęty brzuch jest szczególnie groźny u ras z głęboką klatką piersiową, np. boksera i mastifa. Może mu towarzyszyć przełykanie, ślinienie się i próby wymiotów.A11
- Pies: dysząc, pies się chłodzi, więc dyszenie po wysiłku i w upale jest normalne. Oddech w spoczynku najłatwiej policzyć, gdy zwierzę śpi. U psa prawidłowo to 15–35 oddechów na minutę, u kota 16–40. Gdy oddech jest szybszy albo cię niepokoi, zadzwoń do weterynarza po radę.A1, B66, A27
- Kot: trudności z oddaniem moczu grożą życiu, szczególnie u kocurów. Sprawdź kuwetę i miejsca, w których kot mógł się załatwić. Zwróć uwagę na parcie, płacz z bólu, wymioty, bolesny brzuch i częste wylizywanie okolic narządów płciowych.A15, A12
- Kot: koty dobrze ukrywają ból. Każde nietypowe zachowanie traktuj poważnie i zadzwoń do weterynarza.A12
- Królik: kiedy je mniej niż zwykle, przestaje jeść albo przestaje robić bobki, dzwoń do weterynarza od razu. Grozi mu zastój jelit, który może zabić (karta „Królik i małe ssaki”).A17, B153
- Świnka morska: kiedy przestaje jeść albo robi mniej bobków lub wcale, dzwoń od razu.B168, B161
- Królik: mniej bobków, mniejsze bobki, ślinienie się, głośne zgrzytanie zębami albo apatia mogą znaczyć, że królik nie je. Ciche, delikatne zgrzytanie przy głaskaniu to oznaka zadowolenia.A17, A22
- Królik: larwy w sierści to muszyca, nawet gdy widzisz jedną. Dzwoń od razu, bo larwy niszczą tkanki w ciągu doby. Nie wyjmuj larw i nie zanurzaj królika w wodzie.A18
- Królik: biegunka, czyli luźne lub wodniste odchody zamiast twardych bobków, wymaga wizyty jak najszybciej. Nie czekaj, czy przejdzie. Miękkie, lepkie, ciemne grudki to cekotrofy, które królik zwykle zjada prosto spod ogona. Jeśli leżą niezjedzone, też umów wizytę.A19
- Królik: nie umie oddychać pyskiem. Szybki albo głośny oddech, wyraźna praca brzucha przy oddychaniu albo otwarty pyszczek to powód, żeby dzwonić od razu.A23