Pierwsza pomoc
Pierwsza pomoc
Karta sytuacji · R02-03
Zatrucie
Dzwoń od razu, gdy
- podejrzewasz, że zwierzę zjadło, polizało lub wdychało coś trującego. Zadzwoń do lecznicy i jedź jak najszybciej, także gdy nie ma jeszcze objawów. Objawy mogą pojawić się od razu albo po wielu godzinach, a nawet dniach. Dzwoń od razu, nawet bez objawów, także gdy zwierzę piło wodę z zakwitem sinic albo się w niej kąpało, zjadło dziko rosnący grzyb, zjadło granulat na ślimaki albo miało w pysku ropuchę. Po kontakcie z gąsienicą korowódki dębówki dzwoń od razu, gdy zwierzę ślini się, ma spuchnięty język lub pysk albo nie może pić ani jeść.A1, B12, B21, B143, B144, B147, B148, B17, B151, B149, B150
Kroki
- Odsuń zwierzę od źródła trucizny i od innych zwierząt. Sprawdź, czy oddycha i zachowuje się normalnie.B18, B60
- Jeśli ma coś jeszcze w pysku, skłoń je do wypuszczenia tego smakołykiem lub zabawką.B12
- Jeśli zwierzę nawdychało się trujących oparów, wyprowadź je na świeże powietrze.B21
- Zadzwoń do lecznicy, że jedziesz, i jedź od razu. Przygotuj: gatunek, rasę, wiek, wagę; co to było, ile i kiedy; objawy.A1, B12, B7, B21
- Zabierz opakowanie, resztki lub zdjęcie produktu. Zbierz do szczelnego woreczka to, co zwierzę zwymiotowało lub pogryzło.B7, B12, B13, A9
- Substancja żrąca na skórze lub sierści: załóż rękawiczki i długie rękawy, osłoń oczy i twarz. Zetrzyj proszek lub grudki, potem od razu spłukuj bieżącą wodą jak najdłużej, co najmniej 15 minut. Nie lej wody na pysk i nos. Nie pozwól zwierzęciu lizać tego miejsca.A1, B21, B18
- Inną substancję na sierści zmywaj dopiero po rozmowie z weterynarzem. Niektóre reagują z wodą, a inne przy myciu szybciej się wchłaniają. Proszek najpierw zetrzyj lub zmieć. Chroń siebie: załóż rękawiczki.B18, B21, B13
- Jeśli substancja dostała się do oka, sprawdź etykietę. Jeśli każe ludziom płukać oczy wodą, płucz oko zwierzęcia jak najszybciej, o ile możesz to zrobić bezpiecznie, i dzwoń do weterynarza.A9
- Nie zostawiaj zwierzęcia bez opieki. Ktoś musi je cały czas obserwować.B13
Nie rób
- Nie rób: Nie wywołuj wymiotów w domu. Wyjątek: weterynarz albo ośrodek toksykologiczny wyraźnie każe to zrobić, bo do lecznicy jest za daleko. Wymioty w domu opóźniają przyjazd do lecznicy, a woda utleniona może uszkodzić żołądek psa i kota. Substancje żrące (np. środki do udrażniania rur) przy wymiotach uszkadzają przełyk po raz drugi.A1, B12, B13
- Nie rób: Nie używaj soli, palców w gardle ani oleju do wywoływania wymiotów. To groźne. Sól może spowodować obrzęk mózgu.B13, B14
- Nie rób: Nie podawaj mleka bez polecenia weterynarza. Nie podawaj żadnych „domowych odtrutek”.B13, B60
- Nie rób: Nie podawaj leków bez polecenia weterynarza.B7, B13
- Nie rób: Nie czekaj, aż pojawią się objawy.B12
- Nie rób: Nie rozpoznawaj trutki na gryzonie po wyglądzie. Różne trutki wyglądają podobnie, a działają inaczej. Liczy się opakowanie.B13
Pies / kot / inne
- Częste trucizny dla psów i kotów: czekolada (im ciemniejsza, tym groźniejsza), kawa i kofeina; ksylitol (gumy bez cukru, słodycze, pasta do zębów, niektóre masła orzechowe), który u psa może gwałtownie obniżyć poziom cukru; winogrona i rodzynki, w tym sułtanki i rodzynki korynckie, które mogą uszkodzić nerki psa; cebula, czosnek, por, szczypiorek (koty są bardziej wrażliwe niż psy); orzechy makadamia (psy); alkohol i surowe ciasto drożdżowe; spleśniałe jedzenie (psy); leki dla ludzi, w tym ibuprofen i paracetamol; trutki na gryzonie, które mogą powodować krwawienia, niewydolność nerek i drgawki; płyn do chłodnic i spryskiwaczy (glikol etylenowy), którego nawet mała ilość może zniszczyć nerki; e-papierosy (nikotyna); środki czystości.B15, B17, A1, B179, B16, B21, B18
- Kot: lilie (rodzaj Lilium) i liliowce (Hemerocallis): każda część, także pyłek zlizany z sierści i woda z wazonu. Mniej niż jeden liść może zabić. Objawy w ciągu 1–6 godzin: ślinienie, wymioty, brak apetytu, apatia, osłabienie. Permetryna z preparatów na pchły dla psów: wystarczy kontakt z niedawno zabezpieczonym psem. Objawy: drżenia, drgawki, nadwrażliwość na dotyk i dźwięk, chwiejny chód. Paracetamol: nawet mała dawka może zabić kota. U kota w domu nie da się bezpiecznie wywołać wymiotów. Zawsze robi to weterynarz.B19, B20, B18, B13, B14
- Sinice (zakwit wody): zielony lub niebieskozielony kożuch, smugi jak farba, mętna woda, piana przy brzegu, martwe ryby. Zakwity są najczęściej latem i wczesną jesienią, w ciepłej, stojącej wodzie. Toksyny działają szybko i często zabijają. Objawy pojawiają się po 15 minutach do kilku dni: wymioty (czasem z krwią), drgawki, ślinienie, biegunka, duszność, zapaść. Nie pozwól zwierzęciu lizać sierści, jak najszybciej spłucz je czystą wodą w rękawiczkach i dzwoń do weterynarza. Toksycznego zakwitu nie odróżnisz na oko, a toksyny zostają w wodzie kilka dni po zniknięciu kożucha. Stan kąpielisk sprawdzisz w Serwisie Kąpieliskowym GIS. Dotyczy psów i kotów.B143, B146, B144, B145
- Grzyby: każdy zjedzony dziki grzyb traktuj jak trujący, dopóki specjalista go nie rozpozna. Nie oceniaj na oko, czy był jadalny. Weź do weterynarza grzyb albo jego zdjęcie, bo rozpoznany gatunek pozwala ocenić ryzyko. Objawy pojawiają się po 15–30 minutach albo dopiero po 24 godzinach: wymioty, biegunka, chwiejny chód, drżenia, drgawki, dezorientacja, czarne smoliste stolce. Grzyby ze sklepu są na ogół bezpieczne.B147, B148
- Korowódka dębówka: owłosione gąsienice od maja wędrują rzędem po dębach, a parzące włoski niesie wiatr. Gniazda są białe i jedwabiste, na pniach i gałęziach. U psa i kota wywołują ślinienie, kłopoty z piciem i jedzeniem, ranki, spuchnięty język lub pysk, wymioty, duszność. Gąsienicę z sierści zdejmuj w gumowych rękawiczkach albo przez grubą warstwę chusteczek. Nie ruszaj gąsienic ani gniazd.B149, B150
- Granulat na ślimaki: może zabić w ciągu kilku godzin. Szybko wywołuje ślinienie, wymioty, pobudzenie, drżenia i drgawki, potem wysoką gorączkę. Jest trujący dla psów i kotów. Ośrodek toksykologiczny UJ CM odnotował więcej zatruć zwierząt, także śmiertelnych, preparatami na ślimaki. Przy drgawkach zajrzyj do karty „Drgawki”.B17, B151, B18, B152
- Ropucha: wydziela truciznę, która podrażnia język i skórę. Zwierzę mocno się ślini, ma pianę na pysku, czasem wymiotuje. Przemyj miejsce kontaktu dużą ilością wody i od razu dzwoń do weterynarza. Nie lej wody do gardła ani na nos, bo zwierzę może się zachłysnąć.B17, A1
- Inne: awokado jest groźne głównie dla ptaków, królików, koni i przeżuwaczy. Czekolada jest groźna także dla królików.B15, B17